Σκέψου

Σκέψου

Ο Τραμπ ενώνει Κίνα-Ιράν

ΙΡΑΝ ΚΙΝΑ

Share:

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email

H πρόσφατη ανακοίνωση για το σύμφωνο των δύο χωρών μιας διευρυμένης εταιρικής σχέσης οφείλεται και στην επιθετική πολιτική Τραμπ απέναντί τους και εκτιμάται ότι μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες σε  Μέση Ανατολή και Νότια Ασία.

Του Κώστα Αργυρού

Το ρητό «ο εχθρός του εχθρού μου είναι δικός μου φίλος» ταιριάζει γάντι στην περίπτωση.

Στις αρχές Ιουλίου, το Ιράν ανακοίνωσε ότι έχει καταλήξει σε μια 25ετή συμφωνία με την Κίνα που περιλαμβάνει εμπόριο, ενέργεια, υποδομές, τηλεπικοινωνίες, ακόμη και στρατιωτική συνεργασία. Για την ιρανική κυβέρνηση, που αυτή τη στιγμή βρίσκεται αντιμέτωπη με πολλαπλές κρίσεις, τόσο εξαιτίας των αμερικανικών κυρώσεων, όσο και εξαιτίας της πανδημίας  COVID-19 μια τέτοια συμφωνία μπορεί να είναι και σωτήρια.

Από την άλλη πλευρά, για την Κίνα πολλοί πιστεύουν ότι πρόκειται για «είσοδο σε ένα ακόμα ναρακοπέδιο». Αυτός ήταν ίσως και ο λόγος που η συμφωνία «διαφημίστηκε» περισσότερο στην Τεχεράνη από ότι στο Πεκίνο. Οι σινικές επενδύσεις στην οικονομία και τις υποδομές του Ιράν, το οποίο η Ουάσγικτον εδώ και χρόνια προσπαθεί να «γονατίσει» με κάθε κόστος, θα μπορούσαν να μεγαλώσουν την οργή του Τραμπ και να οδηγήσουν σε περαιτέρω κυρώσεις κατά της Κίνας, σε μια εποχή που τα εκατέρωθεν χτυπήματα αποτελούν σχεδόν καθημερινότητα. Δεν θέλει και πολύ φαντασία για να σκεφτεί κανείς ότι και στις δύο πρωτεύουσες η ελπίδα βρίσκεται σε μια πιθανή εκλογική ήττα του Τραμπ τον ερχόμενο Νοέμβριο, έστω και αν δεν περιμένουν ότι θα ακολουθήσει μια στροφή 180 μοιρών της πολιτικής της Ουάσιγκτον απέναντί τους.

Την προσέγγιση αυτή παρακολουθούν όμως με ιδιαίτερη προσοχή και ανησυχία και άλλες χώρες, όπως το Ισραήλ και η Σαουδική Αραβία που είναι ορκισμένοι εχθροί της Τεχεράνης και επί της ουσίας βρίσκονται σε ένα υπόγειο πόλεμο εναντίον της με μυστικές επιχειρήσεις και «ορφανά» χτυπήματα.

Παρ ‘όλα αυτά, το Πεκίνο βλέπει τα κέρδη από μια στενότερη σχέση με ένα σημαντικό περιφερειακό παράγοντα του οποίου οι ενεργειακοί πόροι και το τεράστιο οικονομικό δυναμικό δε μπορούν να την αφήσουν αδιάφορη. Η Κίνα μεγαλύτερος καταναλωτής ενέργειας στον κόσμο αγοράζει ήδη πετρέλαιο από το Ιράν σε «φιλικές» τιμές και έχει γίνει ο βασικός εμπορικός εταίρος του. Ολα αυτά δεν είναι άσχετα με την ενεργή δραστηριοποίησή της στην ευρύτερη περιοχή της Δυτικής Ασίας.

Πάντως και για την Τεχεράνη μια τέτοια απόφαση δεν ήταν εύκολη και στο εσωτερικό της χώρας υπάρχουν αντιδράσεις. Από τη στιγμή όμως που οι ΗΠΑ αποφάσισαν να αποχωρήσουν από τη συμφωνία για τα πυρηνικά, ήταν σαφές ότι το Ιράν θα πρέπει να αναζητήσει αλλού συμμαχίες για να ισορροπήσει ως ένα βαθμό τις συνέπειες. Μιλάμε για μια χώρα που εξαιτίας των εμπειριών της άλλων δεκαετιών απεχθάνεται την ιδέα «πρόσδεσής της» στα συμφέροντα κάποιας υπερδύναμης. Ομως οι οικονομικές επιπτώσεις των «σκληρών κυρώσεων» της Δύσης έχουν επιδεινώσει πολύ την κοινωνική κατάσταση και τη λαϊκή δυσαρέσκεια στη χώρα και η κυβέρνηση χρειάζεται να δείξει κάποια αχτίδα ελπίδας, που δεν βρήκε για παράδειγμα στις προσπάθειές της να προσεγγίσει τη Μόσχα, η οποία έχει τα δικά της ζητήματα. Ο Πρόεδρος Χασάν Ρουχανί θα έχει και αυτός εκλογές σε 11 μήνες από τώρα και γνωρίζει ότι πρέπει το σύστημα να πάρει κάποιες ανάσες. Το μήνυμα που επιθυμεί να περάσει στο λαό είναι πως η χώρα δεν είναι εντελώς απομονωμένη και μπορεί να προσδοκά κάποια οικονομική βελτίωση παρά την «περικύκλωση» από τις ΗΠΑ.

Το συμπέρασμα είναι σε κάθε περίπτωση ότι με την εμμονή του σε μια στρατηγική «απόλυτης πίεσης» τόσο απέναντι στην Κίνα όσο και στο Ιράν, οι ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ σχεδόν υποχρέωσαν τις δύο χώρες να σκεφτούν ότι πρέπει να σφυρηλατήσουν ένα κοινό μέτωπο. Είναι και αυτή μια απόδειξη για το πώς οι εμμονές του Αμερικανού προέδρου και οι συχνά απερίσκεπτες αποφάσεις του, που γίνονται πρωτίστως με επικοινωνιακά κριτήρια, θα κληρονομήσουν στο διάδοχό του μια Αμερική πολύ πιο «κοντή» και με πολύ περισσότερα ανοιχτά μέτωπα. Το μόνο που μπορεί να ελπίζει κανείς είναι τα προβλήματα των ΗΠΑ να μην μετατραπούν – για άλλη μια φορά – και σε προβλήματα του πλανήτη.

Σε διεθνές επίπεδο, το Ιράν πάντα προσπαθούσε να ισορροπήσει τη μια μεγάλη δύναμη με την άλλη. Κατά την τελευταία δεκαετία, ως απάντηση στη διπλωματική και οικονομική πίεση των ΗΠΑ, οι δυνάμεις ασφαλείας της κοίταξαν τη Ρωσία, βασικούς οικονομικούς τομείς έβλεπαν την Κίνα και η κυβέρνηση Ρουχανί έφτασε στην Ευρώπη. Τώρα, με την αύξηση των εννοιών μεταξύ Κίνας και Αμερικής, το Ιράν αναζητά στην Κίνα να ενισχύσει την οικονομία του και να ισορροπήσει τις ΗΠΑ. Οι στενότεροι δεσμοί με την Κίνα θα δώσουν στο Ιράν περισσότερη ώθηση στις μελλοντικές συνομιλίες με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη όσον αφορά την αναθεώρηση ή την αποκατάσταση του JCPOA, καθώς και στις σχέσεις του με περιφερειακούς αντιπάλους όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Δείτε επίσης :

Share:

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email